Tìm hiểu về hệ điều hành Ubuntu

Ubuntu là gì?

Ubuntu là một hệ điều hành mã nguồn mở miễn phí với hàng triệu người dùng trên khắp thế giới. Được xây dựng dựa trên Linux – một dự án khổng lồ mang đến cho hàng triệu người các phần mềm tự do và miễn phí. Linux có nhiều phiên bản và ứng dụng, trong đó Ubuntu là phiên bản phổ biến nhất trên cả laptop và desktop.

Ubuntu Desktop
Ubuntu Desktop

Tại sao Ubuntu lại miễn phí?

Windows và macOS thống trị máy tính để bàn trên khắp thế giới. Microsoft và Apple phát triển các hệ thống này và thu lợi từ việc bán hệ điều hành hoặc các thiết bị chạy hệ điều hành đó.

Hệ điều hành mã nguồn mở sử dụng một mô hình khác. Nó được phát triển bởi các lập trình viên trên toàn thế giới, bất cứ ai cũng có thể tự do chỉnh sửa nó và không một công ty nào kiểm soát hoàn toàn hệ sinh thái này.

Khi có ai đó đóng gói nhân Linux với phần mềm cần thiết để cung cấp chức năng như một hệ điều hành, chúng ta sẽ gọi đó là một bản phân phối Linux. Tháng 8 năm 1993, Ian Murdock đã bắt đầu một dự án mang tên Debian, được đặt theo tên cô bạn gái Debra. Chẳng mấy chốc Debian đã nhanh chóng ghi tên mình lên bản đồ với một cộng đồng sử dụng đông đảo.

Gần một thập kỷ sau đó, vào năm 2004, một công ty là Canonical đã tạo ra Ubuntu dựa trên mã nguồn của Debian. Bởi vì Debian là dự án mã nguồn mở và miễn phí, Canonical hoàn toàn có thể làm điều này. Ngày nay, rất nhiều dự án được dựa trên Ubuntu, ví dụ như Linux Mint hay Elementary OS.

Bạn có thể tải Ubuntu miễn phí tại trang chủ ubuntu.com

Canonical và cộng đồng Ubuntu

Ubuntu software center
Ubuntu software center

Ubuntu được quản lý và tài trợ bởi công ty Canonical Ltd. Canonical được thành lập năm 2004 bởi doanh nhân người Nam Phi, Mark Shuttleworth.

Canonical cung cấp hỗ trợ kỹ thuật cho các công ty sử dụng Ubuntu có tính phí. Doanh thu từ đây sau đó sẽ quay ngược trở lại để phát triển Ubuntu. Trụ sở chính của Canonical ở London, các văn phòng đại diện ở Canada, Đài Loan và Mỹ.

Canonical nắm các vai trò sau:

  • Phát hành phiên bản Ubuntu mới 6 tháng một lần
  • Hosting server lưu trữ dữ liệu cho cộng đồng Ubuntu.

Canonical cũng cung cấp các công cụ và dịch vụ quản lý đám mây khác nhau. Điều này không ảnh hưởng tới phiên bản desktop nhưng mang lại lợi ích cho người dùng Ubuntu server.

Như đã đề cập, Canonical không tạo ra hay duy trì hầu hết các phần mềm trên Ubuntu. Đây là một trong số những cách mà Ubuntu hưởng lợi từ những người không phải nhân viên của mình:

  • Kiểm thử phần mềm
  • Viết tài liệu người dùng
  • Thiết kế artwork
  • Hỗ trợ và trả lời câu hỏi (như trên Ask Ubuntu)

Ubuntu và Linux

Linux là hạt nhân (kernel), là thành phần cốt lõi của hệ điều hành và cho phép phần mềm giao tiếp với phần cứng. Lưu ý, bản thân hạt nhân không phải là một hệ điều hành.

Hạt nhân Linux được sử dụng bởi rất nhiều hệ điều hành mã nguồn mở và giống với Ubuntu, được phát hành dưới giấy phép GNU General Public License. Cái tên Linux bắt nguồn từ người sáng lập Linus Torvalds – lập trình viên người Ba Lan đã tạo ra nó năm 1991.

Tại sao nên sử dụng Ubuntu?

Có rất nhiều lý do để sử dụng Ubuntu, dưới đây là những điểm quan trọng nhất:

  • Miễn phí.
  • Dễ dàng sử dụng, dùng thử và cài đặt: quá trình cài đặt Ubuntu có thể chưa tới 15 phút.
  • Ubuntu có giao diện đẹp và thân thiện: tất cả nhờ vào GNOME desktop.
  • Nó rất ổn định và rất nhanh.
  • Ubuntu miễn dịch với các loại virus Windows làm lỗi máy tính.
  • Cập nhật liên tục: Canonical phát hành phiên bản mới mỗi 6 tháng. Đồng thời được cập nhật thường xuyên và miễn phí.
  • Trong số các hệ điều hành Linux, Ubuntu được hỗ trợ nhiều nhất.

Các bản phát hành của Ubuntu

Ubuntu version

Mỗi hệ điều hành đều có cách riêng để đặt tên mã (code name) và version. Đối với Ubuntu ban đầu có vẻ lạ, nhưng thật ra nó có quy tắt rất rõ ràng.

Version

Canonical mang tới phiên bản Ubuntu mới mỗi sáu tháng, vào tháng 4 và tháng 10 hàng năm. Mỗi phiên bản Ubuntu có version là số năm + số tháng nó phát hành. Ví dụ, phiên bản Ubuntu mới nhất là 19.10 Eoan Ermine, và phiên bản tiếp sau sẽ là Ubuntu 20.04 Focal Fossa.

Code Name

Cùng với số phiên bản, Ubuntu cũng được đặt tên mã bằng cách sử dụng tên động vật. Ví dụ Eoan Ermine là chồn đuôi ngắn còn Focal Fossa là một loài báo mèo.

Ba phiên bản đầu tiên của Ubuntu là Warty Warthog (4.10), Hoary Hedgehog (5.04) và Breezy Badger (5.10) không được đặt theo thứ tự. Nhưng từ phiên bản tiếp sau là Dapper Drake (6.06), tên mã của Ubuntu được đặt theo thứ tự alphabet.

Hỗ trợ dài hạn (LTS – Long Term Support)

Phiên bản Ubuntu bình thường sẽ được Canonical  phát hành mỗi sáu tháng và hỗ trợ 18 tháng sau đó. Ngoài ra còn có phiên bản LTS ra mắt mỗi 2 năm. Phiên bản LTS hiện tại là 18.04 và sắp tới sẽ là 20.04.

Danh sách các bản phân phối chính thức của Ubuntu

Ubuntu Mate
Ubuntu Mate
  • Ubuntu GNOME (Phiên bản mặc định)
  • Xubuntu
  • Kubuntu
  • Ubuntu Mate
  • Ubuntu Budgie
  • Ubuntu Kylin
  • Ubuntu Studio
  • Mythubuntu
  • Edubuntu
  • Ubuntu Unity (Phiên bản cũ)

Cấu hình yêu cầu tối thiểu:

  • CPU 1.2 GHz lõi kép
  • 4 GB RAM
  • 25 GB ổ cứng
  • VGA cho độ phân giải màn hình 1024×768

Ubuntu vs Windows

Dưới đây là một số so sánh giữa Ubuntu và Windows 10.

So sánh UbuntuWindows 10
Đơn vị phát triểnCanonicalMicrosoft
Nhóm hệ điều hànhLinuxWindows NT
Mã nguồnMã nguồn mởBản quyền
Ngày phát hành20 October 200415 July 2015
Kiểu nhânMonolithicHybird
Giao diện mặc địnhGNOME, UnityWindows Shell
GiáMiễn phíTrả phí
VirusVirus không tồn tại được lâuBị tấn công thường xuyên
Cập nhậtDễ dàng, Tự nguyệnBắt buộc
Dành cho lập trìnhTốt, nhiều tính năng hỗ trợTốt
Giải tríMục đích chính không dành cho giải tríPhim ảnh, Âm nhạc,... dễ dàng sử dụng
MS OfficeKhông cóCó. Hoạt động tốt
GamingKhông
Hỗ trợ Adobe và PhotoshopKhông
Hiêu suất (RAM và CPU)Tốt hơn WindowsỔn
Bảo mậtKhông cần tới Antivirus và FirewallCần Antivirus và Firewall
Khả năng làm quenKhó hơn WindowsDễ dàng

Nếu bạn là người mới làm quen hay muốn chuyển sang sử dụng Ubuntu, thì không nên bỏ qua bài viết này.

Leave a Comment